Od wiedzy akademickiej do bezpieczeństwa usług publicznych

Sebastian Nowakowski, dyrektor Departamentu Eksploatacji Systemów w Centralnym Ośrodku Informatyki, uczestniczył w debacie „Partnerstwo dla bezpieczeństwa: modele współpracy administracji publicznej i uczelni”. Spotkanie odbyło się 21 września 2026 r. podczas Forum Bezpieczeństwa 360°.

Przedstawiciel COI mówił o doświadczeniach wynikających z rozwijania i utrzymywania ogólnopolskich usług cyfrowych i rejestrów państwowych. Praca nad rozwiązaniami takimi jak mObywatel, Profil Zaufany, e-Doręczenia czy System Rejestrów Państwowych wymaga specjalistów, którzy łączą wiedzę techniczną ze znajomością potrzeb użytkowników i zasad działania administracji. Współpraca z uczelniami pomaga przygotowywać przyszłe kadry do podejmowania tej odpowiedzialności.

Jednym z tematów wystąpienia była współpraca Centralnego Ośrodka Informatyki ze środowiskiem akademickim. W lutym 2024 r. COI nawiązał partnerstwo z Akademią Leona Koźmińskiego, a w 2026 r. rozszerzył je o współpracę przy kierunku „Prawo sztucznej inteligencji”. Eksperci COI angażują się w rozwój programu studiów, prowadzenie zajęć i prezentowanie doświadczeń z projektów cyfrowego państwa.

Kolejnym przykładem jest porozumienie z Politechniką Lubelską podpisane 29 maja 2026 r. Zapewnia ono udział ekspertów COI w seminariach, warsztatach oraz spotkaniach ze studentami i pracownikami uczelni. Współpraca obejmuje również przedsięwzięcia oparte na rzeczywistych wyzwaniach technologicznych, z którymi mierzą się zespoły rozwijające usługi publiczne.

Takie partnerstwa pozwalają włączać do procesu kształcenia zagadnienia występujące w dużych projektach informatycznych. Uczelnie korzystają z wiedzy praktyków, a osoby studiujące mogą lepiej poznać wymagania związane z bezpieczeństwem, dostępnością i niezawodnością systemów działających w skali całego kraju.

Projekty oparte na rzeczywistych problemach dają studentom możliwość wykorzystania wiedzy w zadaniach zbliżonych do tych, z którymi zetkną się w pracy zawodowej. Pomagają także zrozumieć specyfikę rozwiązań używanych każdego dnia przez obywateli i pracowników administracji.

Z perspektywy użytkownika dobra usługa cyfrowa powinna być zrozumiała, wygodna i dostępna wtedy, gdy pozostaje potrzebna. Za prostą obsługą stoją jednak rejestry, mechanizmy potwierdzania tożsamości, infrastruktura teleinformatyczna, integracje i zabezpieczenia. Każdy z tych elementów wymaga starannego zaprojektowania, przetestowania i utrzymywania.

Podczas debaty Sebastian Nowakowski zwrócił uwagę na potrzebę poznawania całego cyklu życia usług publicznych: od analizy potrzeb użytkowników, przez projektowanie i wytwarzanie oprogramowania, po testy, wdrożenie, eksploatację i zapewnienie ciągłości działania.

Kontakt z praktykami pomaga studentom zrozumieć, że decyzje technologiczne przekładają się na możliwość załatwiania codziennych spraw. Niedostępność systemu może ograniczyć dostęp do usługi, natomiast naruszenie jego zabezpieczeń stanowi zagrożenie dla danych i zaufania do instytucji publicznych.

Z tego powodu cyberbezpieczeństwo powinno towarzyszyć projektowi od pierwszych decyzji architektonicznych. Obejmuje ono nie tylko ochronę infrastruktury, lecz także zarządzanie tożsamością i dostępem, bezpieczne wytwarzanie oprogramowania, testowanie, monitorowanie oraz sprawne wdrażanie aktualizacji.

Współpraca administracji z uczelniami tworzy warunki, aby przyszli specjaliści poznawali te zależności jeszcze podczas studiów, zanim rozpoczną pracę przy systemach wykorzystywanych przez miliony użytkowników.

Debatę moderował Robert Horbaczewski, redaktor serwisu Prawo.pl prowadzący sekcję Samorząd i Administracja. W rozmowie uczestniczyli również przedstawiciele NASK, środowiska akademickiego oraz eksperci zajmujący się zarządzaniem administracją publiczną i bezpieczeństwem.